Andrea Doria

Soti nan Wikipedia, ansiklopedi gratis.
Ale nan navigasyon Ale nan rechèch
Dekonbigasyon note.svg Disambiguation - Si ou ap chèche pou lòt siyifikasyon, gade Andrea Doria (disambiguation) .
Andrea Doria
Andrea Doria.jpg
Pòtrè Andrea Doria pa Sebastiano del Piombo , sou 1526 , Villa del Principe , Genoa
Prince nan Melfi
Manto zam
Responsab 1531 -
1560
Predesesè Tit kreye
Siksesè Marcantionio Doria del Carretto
Nesans Oneglia , 30 novanm 1466
Lanmò Genoa , 25 novanm 1560
Antèman Legliz nan San Matteo , Genoa
Dinasti Doria
Papa Ceva Doria nan Oneglia
Manman Caracosa Doria nan Dolceacqua
Consort Peretta Usodimare
Relijyon Katolik
Siyati Siyen Andrea Doria.PNG

Andrea Doria ( Oneglia , 30 Novanm 1466 - Genoa , 25 Novanm 1560 ) se te yon Amiral , politik ak nòb Italyen Repiblik la Genoa . [1] [2]

Biyografi

Jèn

Li te fèt nan Oneglia , nan ki papa l 'Ceva Doria te mèt ak nan yon sèten pwen li te jwenn tèt li fòse yo vann tit feyodal l' yo, li te òfelen nan disèt. Nan jou sa yo, yon jèn nòb ki te vle amelyore kondisyon li te kapab pran de chemen: pwofesyon nan zam oswa yon karyè eklezyastik. Andrea te chwazi vin yon sòlda.

Karyè militè

Li Lè sa a, te ale nan lavil Wòm nan 1485, vil la kote kouzen li Nicolò Doria, fanmi byen lwen l ' , li yon fanmi Pap Innocent VIII , Genoese Giovanni Battista Cybo a, kòmande gad pap la. Mèsi a fanmi li te jwenn yon pòs kòm ofisye, pote sèvis li jouk lanmò Innocenzo, ki te pran plas nan 1492 .
Li Lè sa a, te kòmanse yon karyè reyèl kòm yon sòlda nan fòtin , nan sèvis la nan Montefeltro a , Aragonese la ak Giovanni della Rovere , Seyè a Senigallia , neve nan Sixtus IV ak frè nan lavni Pap Julius II la . [3]

Andrea Doria montre sou fasad prensipal la nan Palazzo San Giorgio

Nan 1503 li te jwenn kòmandman twoup jenwa yo ki te mete yon revòlt nan kors . Apre yon kanpay long, li jere yo defèt revòlt yo ak pran lidè yo, Ranuccio della Rocca .

Grip nan Bridle la

Leone Leoni , meday Andrea Doria, 1541

Definitivman konsakre imaj la nan lidè a pa gen okenn ankò jèn nan Genoa te Episode nan fò a Briglia. Nan moman sa a, Genoa te anba kontwòl franse yo , ki te kenbe de ganizon nan vil la, nan Castelletto ak Briglia, yon fò ki te konstwi pa wa Louis XII an Frans . Sitiye sou ti mòn lan menm kote gwo kay won an fa te kanpe, Briglia a ensiste sou pò a , kenbe l 'anba dife a nan zam li yo . [4]

Apre batay la nan Ravenna ( 1512 ), pati a anti-franse ki te dirije pa Giano Fregoso etabli tèt li nan Genoa. Franse yo te voye bay Briglia, ki te bloke trafik pò, yon bato de gè pou founi li ak dispozisyon [5] . Doria a, nonmen kòmandan nan pò a ak nan flòt la, pèsonèlman dirije yon aksyon ki te fini ak kapti a nan veso a.

Franse yo retounen nan Genoa, retabli brid la, pandan y ap Doria ak flòt la repare nan La Spezia . Fòtin franse yo te refize ankò yon ti tan apre, ak defèt Novara pa Swis , alye Pap yo.Andrea Doria konsa retounen nan Genoa, ede Ottaviano Fregoso rezoud tèt li kòm nouvo Doge a ak definitivman detwi Bridle la. [6]

Sou lanmè a

Se poutèt sa yo te wè ke Andrea Doria te vin yon pechè olye an reta, plis pase karantan. Li adapte trè byen: rekonfime nan tèt la nan flòt la, li te kòmanse nan 1513 ak de galè nan pwopriyete l 'yo patwouye Liguryen lanmè a ak Tyrrhenian a , kont pirat yo Barberi ki konstitye yon menas grav nan navigasyon ak kot yo. Li te gen siksè ki pi sansasyonalis sou zile a nan Pianosa , kote, ansanm ak kouzen l ' Filippino Doria , li detwi flòt la nan korsèr Godoli a; nan 1519 li te kaptire korsèr Gad Alì la.

Pandan se tan sitiyasyon Italyen an te chanje ankò. Nan Marignano (jodi a Melegnano ) franse nan nouvo wa Francesco mwen bat Swis yo ( 1515 ). Ottaviano Fregoso Lè sa a, te dakò ak remèt Genoa bay Francesco, ki moun ki nonmen l 'gouvènè nan lavil la. Chanjman enstitisyonèl la kite Andrea Doria nan kòmandman flòt la, pou goumen kont pirat yo. [7]

Lagè kont Anpi a

Francis I dekri pa Jean Clouet alantou 1525

Francis mwen pa t 'dwe protagonist a sèlman nan ki kòmansman syèk la. Dezyèm lan te Charles V. Li te pitit gason Filip I nan Habsburg , Duke nan Bourgoy ak mèt nan Netherlands, ak Joan nan Castile , ke yo rekonèt kòm la Pazza, pitit fi wa Katolik yo ak Rèn nan Castile .

Charles, ki te fèt nan 1500 , sou lanmò papa l '( 1506 ) eritye domèn yo Bourgogne nan Netherlands ak Franche-Comté (reyèl Duchy a nan Bourgogne te kounye a byen fèm nan posesyon kouwòn lan franse). Sou lanmò granpapa matènèl li a, Ferdinand II nan Aragon ( 1516 ), li eritye wayòm yo nan Aragon , Sardinia , Naples ak Sicily , epi tou, ki reprezante manman l '- ki moun ki, jan sa endike nan non an malere ak ki li te desann nan istwa, li te tonbe viktim nan yon maladi mantal grav lè mari l 'te mouri - te vin gouvènè nan Castile .

Sou lanmò granpapa patènèl li a, Anperè Maximilian I ( 1519 ), Charles eritye dominasyon Ostralyen l 'yo ak, gras a sipò finansye a nan Fuggers yo , jere yo dwe eli Anperè, bat lòt kandida yo, ki gen ladan Francis I.

Nan diznèf, Se poutèt sa, Charles te vin souveren ki pi enpòtan nan Ewòp; sepandan, konplèks teritoryal li te dirije a te gaye toupatou sou kontinan an, li te ini sèlman pa moun li, yo te dépourvu nan kilti komen, tradisyon ak istwa, ak Peyi Wa ki nan Lafrans dwa nan mitan an: konsa te kòmanse dispit la ant Charles ak Francis pou dominasyon an sou kontinan an.

Nan 1522 , nan Bicocca a , enperyal yo bat franse yo, epi, kidonk, yon ti tan apre twoup yo Panyòl nan Prospero Colonna konkeri Genoa epi mete l 'nan sak la. [8]

Nan sèvis Francis I.

Doria ak flòt li jere, yon lòt fwa ankò, pou yo pran lanmè a anvan lènmi yo rive. Twouve refij nan gwo fò a nan Grimaldi a nan Monako , Amiral la te kòmanse pote soti nan yon seri de koudeta de men kont kòt yo okipe pa èspayol yo, pase soti nan yon siksè nan lòt la ak tou jere yo anpeche Marseille , antoure pa enperyal yo, soti nan rann tèt ou.

Viktwa Doria yo te initil. Nan 1525 Francesco I pèdi batay la enpòtan nan Pavia , te kaptire ak transpòte li nan Madrid . [9]

Nan kòmandman flòt pap la

Pap Clement VII

Doria, nan dezakò avèk minis la Montmorency , ki moun ki gouvène Lafrans nan absans wa a nan prizon, deside chanje kliyan an. Se konsa, li te antre nan yon kontra ak nouvo Pap Clement VII la , kòmande bato yo papal.

Doria te transfere prensip la nan konpayi antrepriz nan lanmè a ak te kreye yon flòt, ki li mete a jete nan machandè ki pi wo a. Clement VII te planifye pou mete deyò espayòl ak enperyal soti nan peyi Itali. Lig la nan konyak , ki li espesyalman ankouraje ansanm ak lòt eta yo Italyen ak Francesco mwen, ki moun ki te jis tounen soti nan depòte, te gen de nan lidè yo pi byen nan tan an, Doria ak Giovanni delle Bande Nere , men te fini nan trajedi. Giovanni delle Bande Nere te mouri nan blesi yo te soutni nan batay ak Landsknechts yo , kòmande pa Georg von Frundsberg ak Charles nan Bourbon , tonbe sou vil la p'ap janm fini an. [10]

Frundsberg te tonbe malad epi yo te fòse li retounen nan Almay (kote li te mouri sou 20 Out 1528 ) ak Charles nan Bourbon te mouri pandan batay la. Twoup yo Imperial, san yo pa kòmandan ak nan aryere yo ak salè yo, konkeri lavil la sou Me 6, 1527 , epi mete l 'nan sak la . Sòlda Imperial yo, kote patizan fanmi Colonna yo te rantre, te kite Wòm sèlman nan mwa fevriye 1528 , apre yo te fin fè anpil zak vyolans.

Envazyon Lanzichenecchi a ak destriksyon konsekan mete yon fen nan anbisyon yo nan Pap la, ki moun ki te jere, nan dènye moman, yo pran refij nan Castel Sant'Angelo . Lig la nan konyak te karakterize pa endesizyon kontinyèl nan Pap la ak pa dezakò yo nan mitan alye yo. Dapre plan yo, flòt Lig la, kòmande pa Doria, ta dwe konkeri Genoa, men entansyon an disparèt, malgre okipasyon nan Portofino , Savona ak La Spezia e malgre viktwa a reyalize kont yon pi gwo flòt Panyòl nan dlo yo nan Corsica . Trajedi a nan lavil Wòm kenbe bato admiral Genoese a ancrage nan Ostia ak tout tantativ l 'yo pote soulajman nan lavil la echwe. [11]

Siksè naval yo nan Andrea Doria te, Se poutèt sa, ankò fristre pa viktwa yo terrestres nan lame lènmi yo.

Retounen nan Genoa ak alyans ak Charles V

Charles V pòtrè pa Titian , 1548 .

Nan dat ekspirasyon an nan kontra a ak Clement VII, Doria retounen nan sèvis la nan Francesco I. Kòmandan nan flòt la franse nan Mediterane a ak sipòte pa twoup yo nan Francesco, li finalman jere yo libere Genoa soti nan èspayol yo.

Kriz nan alyans la ak Francis I.

Francis mwen Lè sa a, te planifye ranvwaye èspayol yo soti nan Naples , ame yon gwo flòt anba ki gen lòd li pa t 'mete Andrea, men yon nòb franse, François de la Rochefoucault , ki moun li te gen konfyans plen. Sa a ta ka sentòm ke relasyon ant admiral jenwa ak wa Lafrans te kòmanse deteryore.

Apre liberasyon an nan Genoa, pwoblèm yo te sou ajanda a. Premye a tout, wa a te refize retounen Savona, yon pwen sou ki Genoese a pa t 'gen entansyon konpwomi.

Alyans la ak Lafrans te aktyèlman ankonbran pou Genoa. Li, pa obligatwa tèt li nan yon alye konsa pwisan, epi, anplis, tèlman pre, riske transfòme tèt li nan yon pwoteksyon. Charles V, sou kontrè a, ofri plizyè garanti. Premye a tout, sant ki gen pouvwa li yo te ase lwen soti nan ligurya . Se konsa, kontrèman ak Francis I, li ta satisfè tèt li ak yon alyans senp ak Genoa, san yo pa reklame ke yo kontwole militè pati nan teritwa li yo ak entèfere nan politik entèn li yo. [12]

Pami lòt bagay, yo nan lòd yo kenbe ansanm ak devlope anpi l 'yo, pwolonje tou de nan Ewòp ak nan Amerik yo, Charles te gen resort nan de faktè, nan ki Genoese a te gen gwo disponiblite: kapital ak bato. Francis I te nan tèt yon Peyi Wa ki pi piti, men sèlman kontinantal ak pi plis limenm: li te enterese nan kapital ak bato, ak ki jan, men, li te gen mwens bezwen, li te dispoze peye yon pri politik pi ba pou yo.

Andrea pa t 'patisipe nan ekspedisyon an kont Naples, site laj avanse l' yo. Olye de sa li voye kouzen li Filippino Doria ki, sou 20 me, 1528, bat flòt la Panyòl. Tan yo pou ranvèse alyans yo te, nan nenpòt ka, mi. [13]

Alyans ak Charles V

Icône loup mgx2.svg Sijè a menm an detay: pro-Habsburg vire Andrea Doria a .
Yon katye tankou yon fò

Palazzo Doria nan plas San Matteo

Palazzi dei Doria, nan pyadza San Matteo nan Genoa : Lamba palè Doria sou bò dwat la ak palè a bay pa Repiblik la Andrea Doria nan 1486 (nan kwen an, ak kornich a debat). Fanmi an nan Prince la , nan adisyon a Villa a pèsonèl nan Fassolo - gade Palazzo del Principe di Genova - posede kay anpil nan kè a nan lavil la, tankou konstitye yon distri tout antye nan ki pi pre fanmi yo ak kolaboratè, men pi wo a tout anplwaye rete fidèl nan sekirite li yo. Nan foto a: yon gwoup kay nan plas San Matteo, kè a nan anklav la Doria nan sant vil la.

Sou 4 jiyè sa a, Andrea te bay lòd bato yo kòmande pa kouzen l 'yo abandone ekspedisyon an napolitèn. [14]

Pandan ete a akò a ak Charles V te pèfeksyone. An echanj pou alyans lan, anperè a akòde Genoa restorasyon nan Repiblik la, endepandan ak entegral nan teritwa li yo. Genoese yo ta jwi menm privilèj yo tankou sijè Panyòl yo e yo ta gen pwovizyon ble sisilyen. Pou pati li, Doria ta fè douz galè a jete Charles, kòmande pa l ', nan yon pri chak ane nan swasant mil scudi.

Doria, pou evite reyaksyon ganizon franse nan fò Castelletto, kite vil la ak bato li yo, ale nan rantre nan flòt Filippino a nan pò ki an sekirite nan La Spezia . Kèk jou apre, sou 9 septanm, li te retounen ak trèz galè devan pò a Genoese, bloke li ant waf la fin vye granmoun ak lanterna a ak te ateri yon kontenjan nan moun ame yo. Garnizon franse a pa t 'entèvni ak pasivman swiv evènman yo. Sòlda yo nan Doria, ansanm ak alye yo ki te ap tann pou yo, fasil pran kontwòl Genoa. Sou 28 Oktòb sa yo, ganizon franse nan vil la te konplete retrè li. [15]

Sou 12 septanm 1528 Andrea te debake epi, etonan anpil moun, li te refize Senyè a nan vil la ke yo te ofri l '. Li pa te enterese nan tout bèl pouvwa yo - li te di - men sèlman nan endepandans, amoni ak pwosperite nan vil la. Dèyè egzajere sa a te gen pwobableman yon gwo malen, konbine avèk yon konesans remakab nan politik jenwa. Gwo fanmi yo te ka alye tèt yo kont yon Seyè, sa ki lakòz anpil pwoblèm. Doria prefere rete sou bò liy yo, byen lwen lwen politik chak jou yo pa dwe absòbe ak kondisyone pa li. Tout bagay sa a, nan kou, pandan y ap kontinye kenbe fil yo ki gen pouvwa. Te redaksyon an nan yon nouvo konstitisyon Lè sa a, delege nan "XII refòmatè". [16]

Pandan se tan, twoup yo nan Andrea ak Sinibaldo Fieschi te kòmanse pran kontwòl sou teritwa a Genoese, kòmanse ak lavil yo ki pi fè jalouzi nan otonomi yo. Premye a te, nan kou, Savona, ki te konkeri sou 21 oktòb 1528 . Jenèz yo deside mete yon fen, yon fwa pou tout, nan tantativ otonomi nan vil la. Yo te detwi mi yo, yo te koule bato yo nan pò a ak wòch, yo te retire yo e yo te fè li initil, konsa tou debarase m de yon konkiran pè nan trafik komèsyal yo.

Repiblik aristokratik

Icône loup mgx2.svg Menm sijè a an detay: Rekonstriksyon Dominion Genoese soti 1528 a 1530 .
Kwa a nan St George ak de-fè fas Janus , senbòl nan Genoa

Yon ti kras plis pase yon mwa pita, nouvo konstitisyon an te pare. Avèk li lavil la sipoze karakteristik sa yo nan yon repiblik aristokratik , tou chanje non ofisyèl la. Pa gen okenn minisipalite a ankò, men Repiblik la nan Genoa . Pou fè pati nan gouvènman an, li te vin nesesè yo dwe enskri nan yon otèl nan nòb yo . ZANTRAY te yon enstitisyon debaz nan lavi vil pou syèk. Yo te rasanble manm fanmi yo ak anplwaye yo, ki te konn pran tou ti non direktè lekòl yo.

Enstitisyon sa yo, jiska prezan sèlman prive, te resevwa enpòtans piblisite nan konstitisyon 1528 la . Nimewo yo te redwi a ven uit, epi, yo dwe admèt, li te nesesè yo gen "sis kay louvri" nan Genoa. Siyifikasyon an nan tèm nan pa te trè klè, men manm yo nan otèl yo te tout admèt yo nan ran nòb la. [17]

Kèk fanmi enpòtan, tankou Fieschi , Adorno oswa Fregoso , pa t 'jwenn yon otèl ak manm yo te distribiye nan mitan otèl yo ki deja egziste.

Doge la te nonmen pou de ane e li te ede pa douz senatè ak uit pwokirè. Ansanm, Doge ak konseye (renouvlab pou yon trimès chak semès) fòme Signoria la.

Lè sa a, te gen yon Gwo ak yon Minè Konsèy , ak divès kalite pouvwa lejislatif ak administratif.

Sant lan nan eta a, sepandan, te fè leve nan senk sendika yo , ki moun ki kontwole travay la nan lòt biwo yo ak deside sou konfli ant yo. Andrea Doria te nonmen tout tan tout tan anvan kolèj sa a, solitèr men desizif e li te tou egzante pou tout lavi nan peman an nan taks ak frè, ansanm ak kouzen l 'Filippino, Tommaso ak Pagano.

Palè Prince la

Icône loup mgx2.svg Sijè a menm an detay: Palazzo del Principe di Genova .

Se konsa, te kòmanse epòk la nan ki Andrea, byenke san yo pa pozisyon ofisyèl lòt pase priyè a Majistra yo, rete toujou nan sant la nan politik jenwa. Nan 1531 , nan adisyon a resepsyon an moso an , li te nominasyon pa Anperè Charles V chèf la nan Melfi , yon fey ke li te pran nan men Caracciolos yo : sou lanmò li li te ranplase pa Marcantonio Del Carretto (premye pitit gason kabann nan madanm li te adopte), ki gen desandan yo ap kenbe l 'jouk sibvèsyon nan feyodalis. [18] Prince la tou te gen yon palè ak yon tribinal prestijye ke li jere ansanm ak madanm li, ki moun li marye nan 1527, Peretta Usodimare, pitit fi Gherardo ak Teodorina Cybo, nan vire pitit fi Innocent VIII . Anplis de sa, fanmi an Doria te toujou refere yo bay legliz la nan San Matteo , ki te chapèl nòb yo ak plas antèman depi konstriksyon li yo, ki te kòmanse nan 1125 . Anviwon San Matteo Dorias yo te bati kay yo epi etabli baz pouvwa yo nan vil la. Sou 12 septanm 1528 , Andrea Doria te bay diskou a bay pèp la apre li te pran pouvwa li nan etap sa yo nan legliz la epi li toujou nan plas San Matteo sitwayènte a te ba l 'yon bilding ke li pa janm te vle viv nan. [19]

Nan 1521 Andrea te achte zòn nan nan Fassolo, tou pre Porta San Tommaso. Li te la ke li bati rezidans li, ki se toujou rele palè Prince la jodi a.

Mi nan Genoa

Nan sans de tranzisyon nan bò a Panyòl, akòz posibilite pou nouvo atak pa Lafrans, Andrea Doria patwone konstriksyon an nan yon miray lavil nouvo , ki te bati nan twazyèm dekad la nan sèzyèm syèk la, ki fèt nan enjenyè militè Giovanni Maria la. Olgiati . Nouvo miray vil sa a aktyèlman te swiv chemen miray katòzyèm syèk la anvan yo, men li te ranplase ansyen gwo fò tou won kare yo ak rido yo avèk nouvo rido yo ki te nan yon epè ak pwofil triyangilè. [20]

Retounen nan lanmè a

Soliman Manyifik

Pandan se tan, lagè kont Il Tirk yo te kontinye. Nan absans gwo batay yo, flòt Otoman yo ak kretyen yo te pote soti atak kontinyèl kont kòt lènmi yo, piye divès sant maritim yo. Nan sèvis Charles V, Doria te dirije plizyè ekspedisyon. Nan 1532 flòt Hispano-Genoese ki te dirije pa l 'te mete kòt lanmè Aegean yo nan dife ak nepe , rive jouk Dardanèl yo. Li pita deplase konsantre nan operasyon nan kanal la Korent , konkeri Corone ak Patras .

Pandan se tan, yon nouvo etwal te leve nan kan Ottoman an, Khayr al-Dīn , ke yo rekonèt kòm Barbarossa. Dirijan yon flòt enpòtan, ki te fè disponib pou l 'pa Suleiman Magnificent la , li te vin mèt nan Algiers ak Tunis , menase kòt kretyen yo nan lwès Mediterane a. Nan 1535 Charles V mennen yon gwo operasyon kont Tunis , yo nan lòd yo debarase m de Barbarossa yon fwa pou tout. Avèk patisipasyon aktif nan Doria ak flòt li yo, lavil la te konkeri, men bato a evite kaptire ak ane annapre a li te deja refè ase fòs devaste Baleares yo . [21]

Anpi a kenbe yon eta kontinyèl nan lagè ak Otoman yo, men tou, relasyon li yo ak lòt pouvwa yo kretyen, premye nan tout Lafrans , sètènman pa ta ka defini kòm idilikman. Nan 1535 Francesco II Sforza te mouri ak Francesco I avanse reklamasyon l 'sou Milan, relanse konfli a ak Carlo ki te enkòpore teritwa yo Sforza (ki li deja kontwole an reyalite). Lagè a te ale nan nan faz altène, ak yon sèten maritim predominans nan flòt la Imperial (ki te dirije, nan kou, pa admiral la Genoese) ak siksè peyi franse. Nan fen a, sepandan, dominasyon Charles 'sou peyi Itali te ranfòse, gras a tou alyans lan ak chèf la jenovès ki jere yo pote Medici a nan Florence nan òbit la Panyòl, favorize monte nan sou pouvwa a Cosimo I. [22]

Sou 28 septanm 1538 yon flòt kretyen, ki te òganize pa Lig la Sentespri , yon alyans ant Peyi Wa ki nan Espay , Repiblik la nan Genoa , Repiblik la nan Venice ak chvalye yo nan Malta , te vle pa Pap Pòl III ak etabli nan mwa fevriye nan ane sa a. debat li te otoman envazyon naval la nan Mediterane a finalman reyisi nan bloke Barbarossa a nan kanal la Korent tou pre Preveza . Batay la nan Preveza ta pwobableman te gen yon rezilta diferan, definitivman rezoud pwoblèm yo te pote pa Khayr al-Dīn Barbarossa , si Doria, li te gen pran retrèt li nan konba, pa t 'kite jaden an gratis nan korsèr Otoman an. Dekrochaj a ki opere pa Admiral T a te gras poutèt difikilte sa yo manevr, akòz mank nan van, nan bato yo navige kretyen ak an patikilye nan vanyan sòlda bato Gallion a nan Venice, opoze a ajil la ak anbake lènmi vit. [23]

Aksyon Doria a nan Preveza te sijè a nan kritik anmè kou fièl soti nan tou de Venezyen yo ak Pap la ki te akize l 'nan konpwomèt yon viktwa desizif ak pou yo te yon lach. An reyalite, plis pase ak lachte, konpòtman admiral jenwa a se atribuab a mank de enterè ki nan lès Mediterane a te gen pou Genoa ak Espay (plis lonje nan direksyon pou Atlantik la) ak réticence yo nan risk pwòp Woods yo an favè sitou nan ' envize Venice.

Popilè pòtrè korsèr Dragut; nan chenn pou kat ane yo nan zaviwon bato Andrea Doria a, li te Lè sa a libere sou ranson.

Andrea Doria toujou dirije operasyon naval nan 1540 gen entansyon kwape atak yo kontinyèl nan korsèr Otoman yo; pandan kanpay sa a, nan sezon prentan an nan menm ane a, eritye l ' Giannettino te kaptire Dragut , lyetnan Barbarossa la. Yo te remèt li bay Amiral la ki te mete l nan chenn tankou yon kondane nan zaviwon bato li yo pandan katran; apre tan sa a tan, konsidere l 'kounye a inofansif, li te fè l' vann kòm yon esklav. [24] Karyè li kòm korsèr an reyalite te sanble sou men li ta dwe lage yon ti tan apre yon ranson rich Barbarossa peye, pwobableman nan adisyon a konsesyon a Lomellini a , yon fanmi jenwa lye nan Doria, sou zile a nan Tabarka pou koray lapèch. Li ipotèz ke Andrea Doria te gen yon sèten respè e petèt menm afeksyon nan direksyon pou Dragut, tèlman bagay ke li te bay chat li non korsèr la. [25]

Sitiyasyon an te byen diferan nan lwès Mediterane a, kote pirat Ottoman te toujou menase kòt Panyòl yo ak zile yo. Nan 1541, Charles V deside konkeri Algiers , gwo fò prensipal la nan Barbarossa. Doria te dezapwouve ekspedisyon an, paske li te pè kondisyon lanmè yo (li te fen otòn), men li te oblije rann tèt li devan desizyon enperyal la. Operasyon Landing yo te sou pye lè, sou 25 oktòb, yon tanpèt grav domaje flòt la. Twoup Panyòl yo te repouse kont atak Khayr al-Dīn, men Khayr al-Dīn te rive fèmen nan vil la e sitiyasyon an te bloke. Andrea Doria ak Giannettino jere yo re-anbake twoup yo, anpeche ekspedisyon an fini nan yon defèt. [26]

Pandan senk ane kap vini yo, Doria kontinye sèvi - ak enèji konsiderab, espesyalman depi li te kounye a sou swasanndis - anperè a nan lagè yo divès kalite, prèske toujou jere yo mennen flòt la nan viktwa.

Konplo nan Fieschi la

Icône loup mgx2.svg Sijè a menm an detay: Konplo pa Gianluigi Fieschi .

Apre lapè Crépy ant Francis ak Charles nan 1544 , Andrea Doria te espere fini jou li yo nan trankilite. Okontrè, gwo pouvwa a ak richès menmen, ansanm ak awogans nan neve l 'ak eritye Giannettino Doria, mennen l' anpil lènmi. Nan konmansman an nan 1547 , Doria konsa te fè fas a menas ki pi grav sou pouvwa a sou lavil la ke li te kenbe pou ven ane, konplo a nan Fieschi la .

Fieschis yo konstitye, ansanm ak Doria a , Grimaldi a ak Spinola a , youn nan kat gwoup fanmi jenwa nan pi ansyen aristokrasi an. Konplo a santre sou yon jèn manm nan kolorye a, Giovanni Luigi Fieschi . Anpil te diskite sou sa ki lakòz Gian Luigi Fieschi yo òganize tantativ koudeta. Nan tout chans, "Fiesco" a te sipòte pa anpil ti sèk nan politik Italyen ak Ewopeyen an nan tan an, ki enterese nan konsekans yo ke tankou yon manevwe ta ka pwodwi. Direktè yo plis oswa mwens occult nan jèn nòb la souvan endike tèt yo nan tribinal la franse ak nan sa yo ki nan Pap la, Pòl III Farnese , tou de ki enterese nan elimine youn nan manm ki pi enpòtan nan pati a Imperial nan peyi Itali. [27]

Konplo a te kòmanse nan dat 3 janvye 1547 . Mesye Gian Luigi Fieschi yo jere yo pran posesyon pòtay lavil yo, pandan ke yo nan pò a bòs nan travay yo te eseye deplase galèl yo li te jwenn nan Pier Luigi Farnese , pitit papa a ak duke nan Parma ak Piacenza . Giannettino Doria, ki te soti nan Palazzo di Fassolo, te mouri. Bon moman pou konplo a, nan nenpòt ka, disparèt prèske imedyatman. Gian Luigi Fieschi pandan manèv yo, tonbe nan lanmè a, epi, peze desann nan zam la, te nwaye. Pi wo pase tout, revòlt la kont Dorias yo ki konspiratè yo te espere pwovoke pa t 'rive.

Nan denmen, Genoa te nan kontwòl konplè sou Prince la. Tire revanj li te pran sou karaktè yo fè nwa nan roman an gotik. Kò Gian Luigi Fieschi te refè soti nan lanmè a epi li kite dekonpoze sou waf la pou de mwa. Yo te touye konspiratè yo apre yon jijman rezime. Byen yo nan Fieschi yo te èkspropriyasyon, gwo fò yo konkeri youn pa youn. Se konsa, wòl la te fini nan lavi politik jenwa fanmi sa a, youn nan kat gwo yo ki pa gen gwo enterè nan komès maritim ak finans epi ki baze sou pouvwa li sou gwo feyè ki posede nan aryè a. [28]

Nan mwa septanm nan menm 1547 , nan Piacenza , yon pati nan noblès lokal la te pote soti yon konplo ki te fini ak lanmò nan Pier Luigi Farnese . Anplis de mekontantman aristokrat yo ki te patisipe nan li, sipò pati imperial te enfliyanse konplo a. Data l'importanza rivestita dal Doria tra i sostenitori italiani di Carlo V e considerato l'appoggio fornito dal Duca allo sfortunato tentativo insurrezionale di Gian Luigi Fieschi, molti hanno visto nella tragica fine di Pier Luigi una sorta di vendetta del Doria.

Congiura di Giulio Cybo

Altre cospirazioni seguirono, tutte fallite. La più importante fu quella di Giulio Cybo nel 1548 .
La disgrazia di Gian Luigi Fieschi ebbe come conseguenza le disgrazie di Eleonora Cybo e del fratello Giulio, figli della signora di Massa, Ricciarda Malaspina (erede della signoria di Massa e Carrara ) e di Lorenzo Cybo .

La vedova di Gian Luigi Fieschi era Eleonora Cybo , che, dopo la morte del marito allo scoppio dell'insurrezione, venne rinchiusa, per scelta dei parenti, nel convento delle Murate di Firenze. In seguito per lei fu organizzato un matrimonio con il capitano Luigi Vitelli . Quest'ultimo era un soldato dalla ferrea volontà e di carattere violento. Eleonora rimase vedova anche di questo secondo marito e fu rinchiusa di nuovo nel convento dove rimase sino alla morte nel 1594. [29]

Il fratello di Eleonora, Giulio Cybo , gravitava nell'entourage di Andrea Doria, ed aveva sposato la sorella di Giannettino, Peretta. Nutriva rancore verso Andrea Doria poiché non gli voleva pagare la dote della moglie, dote della quale necessitava per pagare il Marchesato di Massa che altrimenti la di lui madre, Ricciarda Malaspina , nota per la sua perfidia e per l'odio per il figlio, non intendeva cedergli. In questa contingenza Giulio Cybo si fece coinvolgere da Scipione Fieschi in un ulteriore tentativo di rovesciare il Doria.

Il suo tentativo ebbe vita ancor più breve, poiché venne denunciato anzitempo a Ferrante I Gonzaga da Paolino di Castiglione . Fu la madre, Ricciarda Malaspina , a consegnarlo agli agenti imperiali. Giulio Cybo fu portato a Milano, giudicato e decapitato nel maggio 1548. Anche alla congiura di Giulio Cybo seguì una serie di persecuzioni degli avversari e tra i giustiziati fu Ottaviano Zino. [30]

Garibetto

Il problema, per Doria, non era solo quello di salvaguardare il suo potere e la sua stessa vita, messi a repentaglio dalle congiure. Era anche quello di respingere i sempre più pressanti inviti a porsi sotto la diretta tutela imperiale che gli provenivano dalla Corte di Carlo V, attraverso l'ambasciatore Garcilaso de la Vega .

Le proposte imperiali prevedevano lo stanziamento di una guarnigione spagnola al Castelletto, fatto che avrebbe significato la fine dell'indipendenza genovese, anche in politica interna. Nei complicati rapporti con l'Imperatore, le continue congiure facevano ovviamente pendere la bilancia a sfavore di Doria, che decise di varare una nuova riforma costituzionale, col proposito di stabilizzare la Repubblica e il suo potere.

Questa riforma è nota con il nome di Garibetto , espressione in lingua Genovese che sta a significare che le modifiche istituzionali erano state apportate con "garbo". La "garbata" riforma, in realtà, aveva il proposito di ridurre il ruolo politico dei "nuovi nobili", riuniti nel Portico di San Pietro , ritenuti favorevoli alle congiure, a favore dei "vecchi nobili", riuniti nel Portico di San Luca . Il Consiglio Maggiore e quello Minore vennero resi elettivi e il diritto di voto era esercitato dalle alte magistrature esecutive, come i Protettori, i Sindacatori, gli Straordinari. [31]

Ultime imprese

Busto di Andrea Doria conservato nel palazzo dei granduchi di Lituania , a Vilnius

I pirati barbareschi continuavano a costituire un problema e, nel 1550 l'ormai ottantaquattrenne ammiraglio compì una spedizione nella Sirte, azione bellica che venne ripetuta anche l'anno successivo .

La guerra contro la Francia ricominciò. Nel 1552 e nel 1553 Doria condusse spedizioni contro la flotta nemica. I francesi, assieme agli ottomani, accesero la rivolta antigenovese in Corsica, che trovò un capo in Sampiero da Bastelica . Per due anni, fino al 1555 l'ammiraglio fu impegnato a combattere sull'isola, tornando poi definitivamente a Genova. La rivolta, di fatto posta sotto controllo, sarebbe stata definitivamente domata soltanto dopo l'uccisione di Sampiero da Bastelica, nel 1567 . [32]

Dopo il ritorno a Genova, Doria decise di assegnare il comando delle navi a Gianandrea Doria , figlio del defunto Giannettino.

Nel 1556 , Carlo V abdicò, lasciando al figlio Filippo II (cui aveva già assegnato il Ducato di Milano ed il Regno di Napoli nel 1554 ei Paesi Bassi nel 1555 ) la Spagna , la Sicilia e le colonie americane e candidando all'Impero il fratello minore Ferdinando , già re di Boemia ed Ungheria . Si ritirò quindi nel convento di San Jeronimo a Yuste , in Estremadura , dove morì due anni dopo.

Nel 1560 venne organizzata una nuova spedizione contro gli ottomani. Doria si occupò unicamente dell'organizzazione, facendo partire Gianandrea. La spedizione si concluse disastrosamente a Gerba , il 14 maggio, quando la flotta spagnola e genovese, mal guidata da Juan de la Cerda duca di Medinaceli e reduce da una tempesta, venne distrutta da quella ottomana. [33]

Morte

Andrea Doria morì il 25 novembre 1560 . Fu sepolto nella chiesa di San Matteo a Genova . Non lasciò figli e la sua eredità venne raccolta da Gianandrea, figlio dell'erede prediletto Giannettino (ucciso dal Fieschi nel 1547). Gianandrea, quando Andrea Doria stava morendo, era reduce dalla disfatta di Gerba: l'ammiraglio genovese poté spegnersi rasserenato almeno dal fatto che il suo erede era salvo. Si racconta che abbia redatto il suo testamento in lingua ligure . [34]

Opere artistico-architettoniche patrocinate da Andrea Doria

Dopo la svolta politica del 1528 Andrea Doria chiamò a Genova vari artisti del pieno Rinascimento per importare con essi le novità stilistiche.

Artisti chiamati da Andrea Doria

Opere d'arte patrocinate da Andrea Doria a Genova

Navi che portano il nome di Andrea Doria

Nel corso del tempo, diverse navi sono state dedicate ad Andrea Doria.

Ascendenza

Genitori Nonni Bisnonni Trisnonni
Ceva Doria Aitone Doria
Francesco Doria
Maria Grimaldi Gaspare Grimaldi
Nicoletta Dardella
Ceva Doria
Giovanni Grimaldi Luca Grimaldi
Yolande de Villeneuve
Caterina Grimaldi
Bianca Doria Bartolommeo Doria
Clemenza Spinola
Andrea Doria
Marco I Doria Imperiale I Doria
Leona ?
Enrichetto Doria
Ilaria ?
Caracosa Doria
Domenico de Marini
Linò de Marini

Onorificenze

Cavaliere dell'Ordine equestre del Santo Sepolcro di Gerusalemme - nastrino per uniforme ordinaria Cavaliere dell'Ordine equestre del Santo Sepolcro di Gerusalemme
Cavaliere dell'Ordine del Toson d'oro - nastrino per uniforme ordinaria Cavaliere dell'Ordine del Toson d'oro
— 1531

Note

  1. ^ Famiglia Doria , su www.nobili-napoletani.it . URL consultato l'11 aprile 2019 .
  2. ^ Dòria , in Enciclopedia Italiana , Roma, Istituto dell'Enciclopedia Italiana. URL consultato l'11 aprile 2019 .
  3. ^ Campodonico , p. 10 .
  4. ^ Campodonico , p. 15 .
  5. ^ Francesco Guicciardini, Storia d'Italia , Lib. XI, cap. 9, p. 1226, nella edizione curata da Ettore Mazzali, Garzanti Editore, 1988, ISBN 88-11-51950-0 .
  6. ^ Campodonico , p. 30 .
  7. ^ Granata , p. 21 .
  8. ^ Granata , pp. 40–42 .
  9. ^ Granata , p. 45 .
  10. ^ Lingua , p. 18 .
  11. ^ Lingua , pp. 20–22 .
  12. ^ Spissu , p. 36 .
  13. ^ Spissu , p. 38 .
  14. ^ Campodonico , p. 50 .
  15. ^ Campodonico , p. 53 .
  16. ^ Granata , p. 53 .
  17. ^ Lingua , p. 54 .
  18. ^ Lingua , p. 68 .
  19. ^ Campodonico , p. 60 .
  20. ^ Spissu , p. 51 .
  21. ^ Campodonico , p. 100 .
  22. ^ Campodonico , pp. 102–104 .
  23. ^ Lingua , p. 86 .
  24. ^ Vedi G. Valente, Calabria, Calabresi e Turcheschi nei secoli della pirateria , Ed. Frama's, 1973.
  25. ^ Intervista ad Anna Spissu , autrice de Il pirata e il condottiero .
  26. ^ Granata , p. 58 .
  27. ^ Campodonico , pp. 91–93 .
  28. ^ Campodonico , pp. 95–97 .
  29. ^ Lingua , p. 103 .
  30. ^ Lingua , pp. 105–107 .
  31. ^ Campodonico , pp. 120–122 .
  32. ^ Lingua , p. 120 .
  33. ^ Lingua , pp. 125–127 .
  34. ^ Campodonico , p. 160 .
  35. ^ Andrew Doria , su Dictionary of American Naval Fighting Ships , 15 agosto 2005 (archiviato dall' url originale il 7 dicembre 2010) .
  36. ^ Andrew Doria , su navsource.org , 31 dicembre 2010.

Bibliografia

Magnifying glass icon mgx2.svg Lo stesso argomento in dettaglio: Bibliografia su Genova .

Voci correlate

Altri progetti

Collegamenti esterni

Predecessore Principe di Melfi Successore Coat of Arms of the House of Doria.svg
Giovanni Caracciolo 1531 - 1560 Marcantonio Doria Del Carretto
Controllo di autorità VIAF ( EN ) 59091300 · ISNI ( EN ) 0000 0001 2280 5510 · LCCN ( EN ) n82163205 · GND ( DE ) 119555476 · BNF ( FR ) cb11963002h (data) · BNE ( ES ) XX1188653 (data) · ULAN ( EN ) 500286114 · BAV ( EN ) 495/29782 · CERL cnp00406735 · WorldCat Identities ( EN ) lccn-n82163205